Yn yr adran hon:
Treth ar incwm yw Treth Incwm. Nid yw pob incwm yn drethadwy a chewch eich trethu dim ond ar 'incwm trethadwy' sy'n fwy na lefel arbennig. Hyd yn oed wedyn, mae yna fathau eraill o ryddhad a lwfansau sy'n gallu lleihau eich bil Treth Incwm - ac mewn rhai achosion yn golygu nad oes gennych unrhyw dreth i'w thalu.
Ar y dudalen hon:
Mae incwm trethadwy yn cynnwys:
Mae rhai mathau o incwm nad ydych byth yn talu treth arno. Mae'r rhain yn cynnwys rhai budd-daliadau, incwm o gyfrifon sydd wedi eu heithrio rhag treth, Credyd Treth Gwaith (WTC) ac enillion bondiau premiwm. Mae'r ffynonellau incwm hyn yn cael eu hanwybyddu yn llwyr wrth gyfrifo faint o Dreth Incwm efallai y bydd angen i chi thalu.
Incwm trethadwy ac incwm nad yw'n drethadwy ar gip
Mae bron pawb sy'n byw yn y DU yn derbyn 'Lwfans Personol' at ddibenion treth, sef swm o incwm trethadwy y caniateir i chi ei ennill neu ei dderbyn bob blwyddyn yn rhydd o dreth.
Y flwyddyn dreth hon (2013-14) mae'r Lwfans Personol sylfaenol - neu swm rhydd o dreth - yn £9,440. Efallai bod gennych hawl i Lwfans Personol uwch os cawsoch eich geni cyn 6 Ebrill 1948.
Os ydych wedi'ch cofrestru'n ddall, neu os na allwch gyflawni unrhyw waith lle mae golwg yn hanfodol, gallwch hefyd hawlio'r Lwfans rhydd o dreth i Berson Dall.
Mae Treth Incwm dim ond yn daladwy ar incwm trethadwy sy'n uwch na'ch lwfansau rhydd o dreth.
Gwirio lwfansau Treth Incwm a therfynau incwm ar gyfer blynyddoedd cynharach
Lwfans Personol - mwy o wybodaeth
Lwfans Person Dall - mwy o wybodaeth
Os ydych i fod i dalu Treth Incwm, mae nifer o lwfansau a rhyddhad y gellir eu didynnu sy'n gallu lleihau eich bil treth. Mae'r rhain yn cynnwys:
Yn wahanol i lwfansau sy’n rhydd o dreth, nid yw'r rhain yn symiau o incwm y gallwch eu derbyn yn rhydd o dreth. Yn hytrach maent yn symiau sy'n gallu lleihau eich bil treth.
Dysgu mwy ynghylch lwfansau treth a rhyddhad eraill
Os ydych yn gyflogai neu'n gyfarwyddwr efallai y byddwch yn gallu cael rhyddhad treth ar gyfer treuliau busnes yr ydych wedi eu talu.
Lwfansau treth a rhyddhad ar gyfer cyflogeion neu gyfarwyddwyr.
Os ydych chi'n gyflogedig ac yn derbyn buddiannau nad ydynt ar ffurf arian gan eich cyflogwr, bydd yn rhaid i chi dalu treth arnynt.
Mae buddiannau y gallai fod yn rhaid i chi dalu treth arnynt yn cynnwys:
Dysgwch mwy ynghylch buddiannau trethadwy cwmni
Ar ôl i'ch treuliau caniataol ac unrhyw lwfansau rhydd o dreth gael eu cymryd i ystyriaeth, cyfrifir y dreth a dalwch gan ddefnyddio cyfraddau treth gwahanol a chyfres o haenau treth.
| Haen Treth Incwm | Cyfradd Treth Incwm ar incwm nad yw’n gynilion | Cyfradd Treth Incwm ar gynilion | Treth Incwm ar ddifidendau |
|---|---|---|---|
| £0 i £2,790 Cyfradd cychwynnol ar gyfer cynilion | Dim ar gael. | 10% | Ddim yn berthnasol - gweler yr haen cyfradd sylfaenol |
| £0 i £32,010 Cyfradd sylfaenol | 20% | 20% | 10% |
| £32,011 i £150,000 Cyfradd uwch | 40% | 40% | 32.5% |
| Dros £150,000 Cyfradd ychwanegol | 45% | 45% | 37.5% |
Oherwydd bod y gyfradd Dreth Incwm y byddwch yn ei thalu ar gynilion yn cael ei chyfrifo ar ôl i unrhyw incwm nad yw'n gynilion cael ei gymryd i ystyriaeth, os yw eich incwm nad yw'n gynilion yn llai na'r gyfradd gychwynnol ar gyfer terfyn cynilion (£2,790) - neu os mai cynilion a buddsoddiadau yw eich unig ffynhonnell o incwm - bydd eich incwm o gynilion yn cael ei drethu ar y gyfradd gychwynnol o 10 y cant hyd at y terfyn. Ond os oes gennych eisoes incwm nad yw'n deillio o gynilion sy'n mynd â chi dros derfyn y gyfradd gychwynnol, bydd eich holl gynilion yn drethadwy ar y gyfradd sylfaenol o 20 y cant, y gyfradd uwch o 40 y cant neu'r gyfradd ychwanegol o 45%, yn dibynnu ar gyfanswm eich incwm.
Cofiwch, mae'r haen dreth yn berthnasol i'ch incwm ar ôl i'ch lwfansau treth ac unrhyw ryddhad gael eu cymryd i ystyriaeth - nid ydych yn cael eich trethu ar eich holl incwm.
Mae 'incwm nad yw’n gynilion' yn cynnwys incwm o gyflogaeth neu hunangyflogaeth, y rhan fwyaf o incwm pensiwn ac incwm drwy osod eiddo.
Mae 'difidendau' yn golygu incwm o gyfranddaliadau mewn cwmnïau yn y DU.
Ychwanegir incwm o gynilion a difidendau at eich incwm trethadwy arall a'i drethu ddiwethaf. Mae hyn yn golygu eich bod yn talu treth ar y mathau hyn o incwm yn seiliedig ar eich haen Dreth Incwm uchaf.
Dysgu ynghylch dreth ar gynilion
Gwirio gyfraddau Treth Incwm a lwfansau ar gyfer blynyddoedd dreth cynharach
Cael manylion treth ynghylch difidendau'r DU
Cesglir Treth Incwm mewn ffyrdd gwahanol yn dibynnu ar y math o incwm a ph'un a ydych yn gyflogedig, yn hunangyflogedig neu ddim yn gweithio. Mae'r ffyrdd gwahanol y cesglir Treth Incwm yn cynnwys:
Os ydych yn gyflogai neu os ydych yn derbyn pensiwn cwmni neu bensiwn preifat, bydd eich cyflogwr neu ddarparwr eich pensiwn yn didynnu treth drwy TWE. Gall Cyllid a Thollau EM (CThEM) dal i ofyn i chi gwblhau ffurflen dreth Hunanasesiad os oes gennych faterion treth cymhleth. Os ydych yn hunangyflogedig, byddwch yn gyfrifol am gwblhau ffurflen dreth Hunanasesiad a thalu eich treth eich hun.
Dysgu mwy am y ffyrdd yr ydych yn talu Treth Incwm
Mae'n bwysig gwneud yn siŵr eich bod yn talu'r swm cywir o dreth. Gallwch wneud hyn drwy edrych ar:
Os ydych yn talu gormod o dreth gallwch hawlio'r arian hwn yn ôl. Os ydych yn gyflogai neu os ydych yn derbyn pensiwn cwmni neu bensiwn personol ac rydych yn meddwl nad ydych yn talu digon o dreth bydd angen i chi gysylltu â Chyllid a Thollau EM i newid eich cod treth.
Gallwch ddefnyddio Cyfrifiannell CThEM i gael amcangyfrif o faint o Dreth Incwm a chyfraniadau Yswiriant Gwladol gallwch ddisgwyl talu ar eich incwm.
Cael eich Treth Incwm yn gywir
Ad-daliadau treth ac adennill treth a ordalwyd
Yn ogystal â thalu Treth Incwm ar eich incwm, bydd yn rhaid i chi hefyd dalu cyfraniadau Yswiriant Gwladol. Cyfraniadau Yswiriant Gwladol sy'n cronni eich hawl i fudd-daliadau nawdd cymdeithasol penodol, gan gynnwys Pensiwn y Wladwriaeth. Mae faint o Yswiriant Gwladol yr ydych yn ei dalu yn dibynnu ar faint yr ydych yn ei ennill ac a ydych yn gyflogedig neu'n hunan-gyflogedig. Rydych yn peidio â thalu cyfraniadau Yswiriant Gwladol pan fyddwch yn cyrraedd oed ymddeol.
Yswiriant Gwladol - yr hanfodion
Treth ac Yswiriant Gwladol y cyflogai
Treth ac Yswiriant Gwladol yr hunangyflogedig
Penderfynu p'un a ydych chi'n gyflogedig neu'n hunangyflogedig
Cael gwybodaeth ar gyfer trethdalwyr sydd wedi ymddeol a rhai nad ydynt yn talu treth
Dysgwch am bartneriaethau sifil ar wefan uned Merched a Chydraddoldeb (yn agor ffenestr newydd)
Dysgu am bartneriaeth sifil ar wefan yr uned Merched a Chydraddoldeb (yn agor ffenestr newydd)
Rhyddhad treth wrth roi i elusen
Rhyddhad treth ar gyfraniadau pensiwn
Treth ar incwm drwy osod eiddo - golwg gyffredinol ar wefan GOV.UK (yn agor ffenestr newydd)